Konseil Nasional de Devloupment et de Planifikasyon Konadep

Chapitre 52 Konseil Nasional de Devloupment et de Planifikasyon Konadep

Nan finisman l'anè 1950 et komanseman l'anè 1960 yo, tem planifikasyon di devlopman te vin telman la mod.

Sak fe gouverman plijer peyi pat pale lot bagay osnon lansè yon program de planifikasyon di devlopman koman yon fason pou fe peyi ovansè. Di valiè te vin telman un men program planifikasyon di devlopman sa, ke nan dat 22 mai 1963, li fon gran diskou kote l'anonse lanse yon organizasyon tout neuf ke lre le konsey nasyonal de devlopman e de planifikasyon.

Pou fè longè nan oranizasyon sa vin pikout, jiv alè te pon el te kole ansamble, de pou mi lèd ki nan konsey, ki bay ko, de pou mi lèd ki nan nasyonal, N-A, ki bay na, de pou mi lèd ki nan devlopman D-E, ki bay l-2, e pou mi lèd ki nan planifikasyon, ki bay l-P. P. Konsa, lèl kolè tou lè set lètsayou ansam, sa te vin bay konadèp, ki se ko, na,

de, en plus P.

Malgré di valye te simplement doktèr en medsine, sa pant apèche lè nan men tèt li prezidant konadèp. Kèsyon nou ka pouze, eske di valye te diskute zafè konadèp li a konsey li yo? Nou pa konè. Sependan, Le konadep, li ta telman semp si di valye te monte yon konsey de la planifikasyon di devlopman. En touka, li pat pran tan. Apre sa, pou kak save ki matan nou zafè sians ekonomik, te tombe ekri an angle ak an franse sou jounal al etranje. Yon kolon atik kote yo tapman de kouman di valye fe pa we lor deval ke konadep la ou jen di valye te foure devlopman anvan planifikasyon. Konsa akon adep, mo devlopman vin anvan, e planifikasyon vin apre. Ki donk akon adep tout d'abord, jivale pou al devlope. Apre l'realize dividal erre ki komet, se le sa, li pou al komanse planifiye. Malgre touto ya ki te voye sou zafèk kon adep sa, jivalete kembe king akon adep li ya. Yon kon adep daye, ki pat telman remet anyen pou devlopman peyi da iti. Kom apre lan mò di valye, se pitit gason jen Claude ki te vin remplase l, yon nan pwemye zak ke ket konseye ekonomik te fel fe, se krasè sa fe kon a depla, e remplase l ak yon minister du plan. Sè ton lot flop anko, paske d'apre teori ki defalke nan bon jan liv sians ekonomik, ou ka jwen minister du plan nan peyi sosyalist komunist, kote se l'Etat ki gen kontrol tout bagay, e ki la pou fikse tout sa ki pou fèd, e an ki kredite. Ki dok, ou pa ka jwen nan Ministèr du Plan nan akwen peyi kapitalis. Nan peyi kapitalis yo, sa ou jwen, se sa nan lang fwansè ou ele yon ekonomi de manche. La, pa gen sa fè Ministèr du Plan, sa ki aplike, se la loa de lof et de la demande. kote se populasyon ki dikte sal vle ki pou fet, sal vle ki pou produy e anke kantite. Sepandan nan sistem kapitalist la, li kouran pou jwen notabli an dan chak vil, chak komine, yon seksyon ki rele planifikasyon di devlopman urbèn an franse ou bien planning board an angle. Seksyon sa a ou jwen li nan chak vil, nan chak komine, nan chak seksyon kominal.

pou l fè plan, pou l vwa davans, ki kalite, ki kantite kay ki pou bati. Ki plan yon sistem pou pwemè transportation fèt de yon point a yon lot. Ki plan yon sistem elektrik pou bayi kouren elektrik. Ki plan yon sistem idolik pou bayi tout populasyon bon jan de l ou potab. Ki plan pou konen konbe l ekol, konbe sante de sante, ansan ak konbe kaban, chak l opital fèt pou genyen. Enfè, tout sa ki nese sè.

tout sa ki tou e fet pou devlopi yon vil, yon komoun, ansen mak yon seksyon komunal. Ki donk, nan sistem kapitalist la, ou pa kapjwen yon ministèr du plan ki la pou planifiye devlopman tout ton peyi, tankou la France, tankou les Etats-Unis, tankou le Japon, tankou le Kanada, de menm ke Haiti, ou pa kapjwen ministèr du plan nan peyi zayon.